Χρόνια μέση ωτίτιδα

Χρόνια μέση ωτίτιδα

Τι είναι η χρόνια μέση ωτίτιδα;

Χρόνια μέση ωτίτιδα  είναι ο όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια ποικιλία από σημεία, συμπτώματα και φυσικά ευρήματα τα οποία προκύπτουν από την μακροχρόνια φλεγμονή ή βλάβη του μέσου ωτός ή του τυμπάνου. Αυτό περιλαμβάνει τα ακόλουθα:

 Συμπτώματα χρόνιας μέσης ωτίτιδας

  • Σοβαρή διάτρηση του τυμπάνου (μια τρύπα στο τύμπανο)
  • Ουλές ή διάβρωση των μικρών οστών του μέσου ωτός
  • Χρόνια ή επαναλαμβανόμενη ροή υγρού από το αυτί
  • Φλεγμονή που προκαλεί διάβρωση του οστού ή του προσωπικού νεύρου, των κανάλιών ισορροπίας, ή του κοχλία (όργανο  ακοής)
  • Διάβρωση των οστεωδών συνόρων του μέσου ωτός ή της μαστοειδούς, καταλήγοντας σε μόλυνση που εξαπλώνεται στις μήνιγγες (τα καλύμματα του εγκεφάλου) ή στον εγκεφαλο
  • Παρουσία του χολοστεατώματος
  • Εμμονή του υγρού πίσω από ένα ανέπαφο τύμπανο

Χρόνια μέση ωτίτιδα: Τα αίτια

Πώς μπορεί να συμβεί η χρόνια μέση ωτίτιδα;

Προκειμένου να κατανοήσουμε ακριβώς τι είναι η χρόνια μέση ωτίτιδα θα πρέπει αρχικά να μιλήσουμε για το αυτί και τη διάπλασή του.

Ιατρική απεικόνιση του μέσου ωτός

  • Το μέσο αυτί είναι ένας κοίλος θάλαμος στο οστό του κρανίου. Χωρίζεται από τον έξω χώρο από μια λεπτή μεμβράνη περίπου μισή ίντσα σε διάμετρο, το τύμπανο. Η μεσαία περιοχή του αυτιού είναι επενδεδυμένη σε μεγάλο ποσοστό με το ίδιο είδος του βλεννογόνου που επενδύει τη μύτη και το στόμα. Είναι συνδεδεμένη με το πίσω μέρος της μύτης, ακριβώς πάνω από το μαλακό άνω τμήμα του στόματος, με ένα στενό πέρασμα που ονομάζεται ευσταχιανή σάλπιγγα.
  •  Η ευσταχιανή σάλπιγγα είναι συνήθως κλειστή μέχρι την κατάποση, οπότε και ανοίγει και επιτρέπει φρέσκο ​​αέρα να εισέλθει στο μέσο αυτί. Ο φρέσκος αέρας είναι αναγκαίος για να αντικαταστήσει το οξυγόνο που έχει απορροφηθεί από την  επένδυση του ωτός. Ο αέρας εξισώνει τη μέση πίεση του αυτιού με την πίεση του αέρα έξω από το κεφάλι. Μερικοί άνθρωποι θα ακούσουν αυτήν την εξίσωση σαν ποπ ή κλικ.
  •  Εντός του μέσου ωτός βρίσκεται μια αλυσίδα από τρία μικρά οστά, τα οστάρια που μεταφέρουν ηχητικές δονήσεις από το τύμπανο κατά μήκος του μέσου ωτός στο γεμάτο με υγρό εσωτερικό αυτί. Μέσα στο εσωτερικό αυτί αυτές οι δονήσεις μετατρέπονται σε νευρικά σήματα που μεταφέρονται από το ακουστικό νεύρο στον εγκέφαλο.
  •  Το μαστοειδές οστό είναι μια επέκταση του εναέριου χώρου του μέσου ωτός. Αποτελείται από μικρές κυψέλες αέρα παρόμοιες με κηρήθρα. Η λειτουργία του δεν είναι σαφής, αλλά είναι συχνά εμπλέκεται σε χρόνιες μολύνσεις των αυτιών. Μέσα σε αυτό βρίσκονται οι δομές του έσω ωτός οι υπεύθυνες για την ισορροπία.
  •  Εάν η ευσταχιανή σάλπιγγα αποφραχθεί με διόγκωση ή συμφόρηση στη μύτη και το λαιμό, με διόγκωση του βλεννογόνου του μέσου ωτός, ή με διόγκωση της μεμβράνης του βλεννογόνου της ίδιας της ευσταχιανής σάλπιγγας, η πίεση του αέρα στο μέσο αυτί δεν μπορεί να εξισωθεί σωστά. Έτσι, αναπτύσσεται αρνητική πίεση, και εάν το εμπόδιο είναι παρατεταμένο, μπορεί να αναπτυχθεί υγρό μέσα στο χώρο αέρα του μέσου ωτός από τον βλεννογόνο. Αυτό μπορεί να συμβεί με ένα κρυολόγημα ή γρίπη και είναι μια κοινή αιτία των λοιμώξεων του αυτιού στα παιδιά (ορώδης μέση ωτίτιδα). Η ορώδης μέση ωτίτιδα συνήθως υποχωρεί χωρίς θεραπεία, αλλά μπορεί να απαιτήσει θεραπεία με αντιβιοτικά ή στεροειδή εάν εξελιχθεί. Είναι μια κοινή αιτία για την τοποθέτηση των σωληνίσκων σε παιδιά και ενήλικες.

Οξεία μέση ωτίτιδα

Εάν η απόφραξη της ευσταχιανής σάλπιγγας παραμένει, χρόνιες αλλαγές στον ιστό του μέσου ωτός αρχίζουν να εμφανίζονται. Πρώτον, οι βλεννώδεις εκκρίσεις γίνονται παχύτερες, και ως εκ τούτου είναι λιγότερο πιθανό να απομακρυνθούν. Στη συνέχεια, οι ίδιοι οι μεμβράνες αρχίζουν να πυκνώνουν και να δημιουργείται φλεγμονή. Οι μηχανισμοί άμυνας της ευσταχιανής σάλπιγγας και του μέσου ωτός εκτίθενται σε κίνδυνο και βακτηρίδια που φυσιολογικά υπάρχουν στη μύτη μπορούν να εισέλθουν στο μέσο αυτί και να προκαλέσει μια επώδυνη κατάσταση που ονομάζεται οξεία μέση ωτίτιδα. Η οξεία μέση ωτίτιδα ανταποκρίνεται στη θεραπεία με αντιβιοτικά, αλλά μπορεί να απαιτήσει την τοποθέτηση σωληνίσκων.

Οξεία μέση ωτίτιδα: Συμπτώματα

Η αρνητική πίεση στο μέσο αυτί ή εναλλασσόμενες περίοδοι αρνητικής, κανονικής και θετικής πίεσης μπορεί:

  • Να παραμορφώσει το τύμπανο.
  • Μακροπρόθεσμα, το τύμπανο μπορεί να λεπτύνει ή ακόμα και να διατρηθεί.
  • Αυτές οι αλλαγές μπορεί να προκαλέσουν απώλεια ακοής και μια αίσθηση πίεσης.

Όταν υπάρχει μια τρύπα στο τύμπανο, η φυσική προστασία του μέσου ωτός από το περιβάλλον έχει χαθεί. Νερό και βακτήρια που εισέρχονται στο μέσο αυτί από το κανάλι του αυτιού μπορεί να προκαλέσουν φλεγμονή και μόλυνση.

  • Ροή υγρού από το αυτί είναι ένα σημάδι μιας διάτρησης.
  • Φλεγμονή και μόλυνση στην πορεία μπορεί να προκαλέσουν διάβρωση των οσταρίων και των τοιχωμάτων του μέσου και έσω ωτός.

Ο ασθενής μπορεί να εμφανίσει:

  • απώλεια ακοής
  • ανισορροπία ή αδυναμία κίνησης του προσώπου στην προσβεβλημένη πλευρά
  • Σε σπάνιες περιπτώσεις, η μόλυνση μπορεί να εκτείνεται βαθύτερα μέσα στο κεφάλι, προκαλώντας μηνιγγίτιδα ή απόστημα εγκεφάλου

Ωτίτιδα & Χολοστεάτωμα

Ένα χολοστεάτωμα είναι ουσιαστικά το δέρμα (μαζί με άλλα στοιχεία) σε λάθος μέρος μέσα στο μέσο αυτί. Δέρμα επιδερμικό από το κανάλι του αυτιού ή την εξωτερική επιφάνεια του τυμπάνου δεν ανήκει στο μέσο αυτί. Αν παγιδευτεί από ένα παραμορφωμένο τύμπανο ή μεταναστεύσει μέσω διάτρησης, τείνει να αυξηθεί εκτός ελέγχου και μπορεί να προκαλέσει σημαντική βλάβη στις δομές του μέσου ωτός, του έσω ωτός και της μαστοειδούς απόφυσης αλλά και του εγκεφάλου.

Πώς μπορώ να ξέρω αν έχω χρόνια μέση ωτίτιδα;

Χρόνια μέση ωτίτιδα συνήθως παρουσιάζεται σταδιακά σε ασθενείς με μακροχρόνιο ή συχνό πρόβλημα αυτί. Ωστόσο, μπορεί περιστασιακά να αναπτυχθεί κατά τη διάρκεια αρκετών μηνών σε έναν ασθενή χωρίς προηγούμενο ιστορικό νόσου του αυτιού. Οποιοδήποτε από τα παραπάνω συμπτώματα θα πρέπει να αξιολογηθεί από έναν ωτορινολαρυγγολόγο.

Συμπτώματα της χρόνιας μέσης ωτίτιδας περιλαμβάνουν:

  • Επίμονη απόφραξη και πληρότητα του αυτιού
  • Η απώλεια της ακοής
  • Χρόνια αποστράγγιση του αυτιού
  • Ανάπτυξη προβλημάτων ισορροπίας
  • Αδυναμία προσώπου
  • Επίμονο βαθύ πόνο στο αυτί ή πονοκέφαλο
  • Πυρετός
  • σύγχυση ή υπνηλία
  • Πρήξιμο πίσω από το αυτί

Χρόνια  μέση ωτίτιδα: Η θεραπεία

Πώς θεραπεύεται η χρόνια μέση ωτίτιδα;

Το πρώτο βήμα στη θεραπεία της μέσης ωτίτιδας είναι μια διεξοδική αξιολόγηση από έναν ιατρό. Αυτό θα περιλαμβάνει ένα ιστορικό και την εξέταση του αυτιού, της μύτης και του λαιμού. Ανάλογα με την εκάστοτε κατάσταση, περαιτέρω δοκιμές θα περιλαμβάνουν ένα τεστ ακοής, τυμπανομετρία (ένα τεστ που μετρά την πίεση στο μέσο αυτί) και αξονική ή μαγνητική τομογραφία.

Η θεραπεία εξαρτάται από το στάδιο της νόσου. Αρχικά, οι προσπάθειες για τον έλεγχο των αιτίων της απόφραξης της ευσταχιανής, όπως οι αλλεργίες ή άλλες μολύνσεις κεφαλής και λαιμού, μπορεί να αποτρέψουν την εξέλιξη της χρόνιας μέσης ωτίτιδας. Απλώς χρόνιο υγρό στο αυτί αντιμετωπίζεται με αντιβιοτικά, στεροειδή, ή / και την τοποθέτηση των σωληνίσκων αερισμού. Πολλά παιδιά με χρόνιες ή υποτροπιάζουσες λοιμώξεις του αυτιού έχουν σωληνίσκους στα τύμπανά τους ώστε να επιτρέψουν την κανονική ανταλλαγή του αέρα στο μέσο αυτί μέχρι την ωρίμανση  της ευσταχιανής σάλπιγγας.

Όταν η ασθένεια έχει προχωρήσει στο σημείο της σημαντικής βλάβης στο τύμπανο του αυτιού ή στα οστάρια, πιο εντατική θεραπεία είναι απαραίτητη. Εάν η ενεργός λοίμωξη είναι παρούσα με τη μορφή της ροής υγρού από το αυτί, βάζουμε αντιβιοτικές σταγόνες. Περιστασιακά, αυτές μπορούν να συμπληρωθούν με από του στόματος αντιβιοτικά.

Χειρουργείο για χρόνια μέση ωτίτιδα

Μόλις η δραστική λοίμωξη ελεγχθεί, η χειρουργική επέμβαση είναι συνήθως αναγκαία. Υπάρχουν τρεις στόχοι της χειρουργικής επέμβασης για τη χρόνια μέση ωτίτιδα:

  1.  Εξάλειψη της νόσου
  2. Αναδιαμόρφωση του μέσου ωτός και της μαστοειδούς οστού, που βρίσκεται ακριβώς πίσω από το εξωτερικό αυτί, για να αποτραπεί η επανάληψη της χρόνιας μέσης ωτίτιδας
  3. Διατήρηση ή βελτίωση της ακοής

Χειρουργικές επεμβάσεις για την επίτευξη αυτών των στόχων περιλαμβάνουν: τυμπανοπλαστική, μαστοειδεκτομή, ή συνδυασμό.

Συνοπτικά το χειρουργείο

  • Ο γιατρός ΩΡΛ ή ωτολόγος κάνει μια τομή εντός του ακουστικού πόρου ή πίσω από το εξωτερικό μέρος του αυτιού.
  • Μέρος του μαστοειδούς οστού στη συνέχεια διανοίγεται για να αποκτήσει πρόσβαση στο χώρο του μέσου ωτός.
  • Οι ανώμαλοι ιστοί αφαιρούνται.
  • Εάν είναι δυνατόν, προσπάθειες καταβάλλονται για την ανοικοδόμηση του τυμπάνου και των οσταρίων.
  • Μερικές φορές είναι απαραίτητο, ωστόσο,  να ολοκληρωθεί η ανοικοδόμηση της ακοής σε μεταγενέστερη ημερομηνία (δεύτερο στάδιο) και όχι κατά την ίδια στιγμή με την απομάκρυνση των μολυσμένων ή φθαρμένων εξαρτημάτων.
  • Οι ασθενείς συνήθως παίρνουν εξιτήριο από το νοσοκομείο την ίδια ημέρα ή μία ημέρα μετά την επέμβαση.

Χρόνια μέση ωτίτιδα: Μετά το χειρουργείο

  • Η επούλωση μετά από τη χειρουργική επέμβαση διαρκεί αρκετούς μήνες.
  • Στο 90 τοις εκατό των περιπτώσεων, η χειρουργική επέμβαση είναι επιτυχής στην αντιμετώπιση του τύμπανου και στην δημιουργία ενός στεγνού, υγιούς αυτιού.
  • Η βελτίωση της ακοής είναι πιο δύσκολο να προβλεφθεί και ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό ανάλογα με τη σοβαρότητα της νόσου, συμπεριλαμβανομένης της παρουσίας χολοστεατώματος, οσταριακή διάβρωση, νόσο μαστοειδούς και της λειτουργίας ευσταχιανής σάλπιγγας.
  • Εάν η ανακατασκευή της ακοής διεξήχθη, θα χρειαστούν αρκετές εβδομάδες και μήνες για την βελτίωση της ακοής.
  • Οι εξετάσεις ρουτίνας από τον ιατρό συστήνονται τουλάχιστον ετησίως μετά την πλήρη θεραπεία, και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί δύο ή περισσότερες φορές το χρόνο προκειμένου να διατηρηθεί επαρκής η τοπική υγιεινή.

 Το ιατρικό μας κέντρο ειδικεύεται σε χρόνιες παθήσεις ωτός, καθώς και στην χειρουργική ή μη θεραπεία αυτών και θα μας γεμίσει ικανοποίηση να βοηθήσουμε στην αντιμετώπιση καταστάσεων που ταλαιπωρούν μακροχρόνια τον άνθρωπο.